Најважно
350 вести · 24 ч.
Берово 6°
Најважно
Локални вестиДемокритика
Редакција: Македонија.мкИспрати тема

Мени на Македонија.мк

Редакција:Македонија.мкНационални и локални вести
Испрати тема

Кина отвори воен центар со Лаос, идниот пристап за нејзините сили останува неизвесен

Фотографија од настанот · DW · Фото: Vantor/REUTERS
  • Центарот, отворен кон крајот на септември, првично ќе служи за обука на лаоски воени пилоти, најави Пекинг.
  • Според него, кинески воздушен коридор засега е можно идно сценарио, а не докажана реалност.
  • Јапонски и виетнамски бродови можат да го посетуваат пристаништето, но се врзуваат на јужниот кеј.

Кина и Лаос отворија заеднички центар за воена поддршка и обука на аеродромот Бан Кеун, северно од лаоскиот главен град Виентијан. Центарот, отворен кон крајот на септември, првично ќе служи за обука на лаоски воени пилоти, најави Пекинг. Но аналитичарите со кои разговараше Дојче веле укажуваат дека допрва треба да се види каков пристап ќе добие кинеската војска.

Лаос, покрај воени транспортни авиони и хеликоптери, располага со три лесни борбени авиони од рускиот производител Јаковлев. Според специјализираниот воздухопловен медиум „FlightGlobal“, во употреба има и четири кинески „K-8“, двоседни млазни авиони за обука и лесни борбени задачи. На сателитските снимки што Ројтерс ги анализирал на почетокот на октомври се забележани осум „K-8“ во базата, но тоа само по себе не докажува дека се трајно стационирани таму.

Јохан Фурман, раководител на канцеларијата на фондацијата Конрад Аденауер во Пекинг, смета дека обуката на лаоски пилоти мора да се разликува од евентуалното подоцнежно користење на објектите од кинеската војска. Според него, кинески воздушен коридор засега е можно идно сценарио, а не докажана реалност. Пистата во Бан Кеун е долга 2.000 метри, што е прекратко за големите кинески бомбардери, на кои обично им се потребни 3.000 метри.

За Фурман, клучно е дали Кина ќе мора да бара согласност од соодветната влада за секоја нова употреба или ќе постојат долгорочни обврски на кои двете страни ќе можат да се повикаат и во криза. Тој оценува дека Пекинг стекнува влијание кога со години учествува во осмислувањето на обуката и во работата на вакви објекти.

Во Камбоџа, Кина во 2025 година го прошири своето присуство во поморската база Реам во Тајландскиот Залив, која ја користи за логистика и обука. Јапонски и виетнамски бродови можат да го посетуваат пристаништето, но се врзуваат на јужниот кеј. Не е јасно дали другите морнарици можат да ги користат истите објекти под исти услови како Кина.

Марко Бинте, професор по азиска политика на Универзитетот Ерланген-Нирнберг во Германија, посочува дека Лаос и Камбоџа одамна се блиски воени партнери на Кина. Новиот центар го гледа како можен дополнителен чекор во продлабочувањето на соработката. Ако тоа се потврди, оценува тој, Кина би добила поголема стратешка длабочина во копнениот дел на Југоисточна Азија и подобар воен пристап до Јужното Кинеско Море. Сепак, според Бинте, допрва ќе се види како Бан Кеун ќе го промени кинескиот воен пристап до регионот.

Бинте смета дека Кина ги проширува своите воени оперативни способности, но дека сѐ уште нема постигнато воена хегемонија, односно доминација во регионот. Засега, вели тој, станува збор за одделни чекори, а дали тие ќе прераснат во поширок воен сојуз ќе се покаже во наредните години.

Воената соработка се развива паралелно со растот на кинеското економско влијание. Железницата Кина-Лаос и други инфраструктурни проекти го поврзуваат Лаос потесно со северниот сосед, кон кој земјата е и силно задолжена.

На почетокот на ноември, кинескиот министер за надворешни работи Ванг Ји ги покани во Пекинг своите колеги од Лаос, Камбоџа, Виетнам, Тајланд и Мјанмар. Шесте држави договорија поблиска економска и безбедносна соработка.

Виетнам и Филипините внимателно го следат развојот на настаните, бидејќи и двете земји имаат територијални спорови со Кина во Јужното Кинеско Море. Виетнам има и блиски историски врски со Лаос, каде што обучувал сопствени воени сили.

На почетокот на ноември, виетнамската влада порача дека секоја воена соработка мора да им служи на мирот и стабилноста, повикувајќи се на Договорот за пријателство и соработка во Југоисточна Азија, познат како договор на АСЕАН. Кина, која не е членка на АСЕАН, тврди дека нејзините активности не се насочени против трети страни.

Реакциите во регионот се различни. Лаос, Камбоџа и Мјанмар веќе се сметаат за поблиски до Пекинг, додека други држави настојуваат да ги развиваат односите со Кина без да ги прекинат врските со САД и економската соработка со другите западни земји. Бинте тоа го оценува како прагматичен пристап на помалите држави, кои сакаат да задржат што повеќе опции. Кинеското ангажирање им нуди дополнителни можности, а Пекинг сака да ги истражи.

Фурман смета дека западните држави треба да им помогнат на помалите земји во регионот да ја зајакнат својата позиција и сериозно да ги земат предвид нивните интереси. Според него, противтежа може да се создаде со конкретен придонес, а не со предупредувања или поучување од Европа.

Имате дополнителна информација или забелешка за текстот? Контактирајте ја редакцијата.

Коментари (0)

Коментарите за оваа објава се затворени.