
Сали Мурати
До: Претседателот на Собранието на Република Северна Македонија Почитуван Претседател на Собранието,
Согласно член 72 од Уставот на Република Северна Македонија, член 15 од Законот за пратениците и член 38 и 39 од Деловникот на Собранието, го поставувам следново пратеничко прашање во врска со Програмата за одбележување јубилејни годишнини на значајни настани и истакнати личности во 2025 година, објавена во Сл. весник на РСМ број 55 од 12.03.2025 година (страни 2-7), го поставувам следново пратеничко прашање до Министерството за култура на Република Северна Македонија:
ПРАТЕНИЧКО ПРАШАЊЕ
1. УЛОГА НА МИНИСТЕРСТВОТО ЗА КУЛТУРА а) Каква е улогата на Министерството за култура во реализацијата на Програмата за одбележување јубилејни годишнини за 2025 година?
б) Дали Министерството за култура е назначено како координатор за реализацијата на Програмата? Доколку не, која е надлежната институција?
в) Кои активности од Програмата се директно во надлежност на Министерството за култура?
2. РЕАЛИЗИРАНИ АКТИВНОСТИ ВО НАДЛЕЖНОСТ НА МИНИСТЕРСТВОТО а) Колку од вкупно 103 јубилејни годишнини предвидени во Програмата се реализирани од установи и институции под надлежност на Министерството за култура?
б) Наведете детален преглед на активностите што се реализирани под раководство или координација на Министерството, со назначување на:
• Број на точката од Програмата; • Вид на активност; • Одговорна институција (музеј, културен центар, друго); • Датум на реализација; • Потрошени средства.
3. ИЗДАВАЊЕ МОНОГРАФИИ (Член 5)
Член 5 од Програмата јасно утврдува: „Во 2025 година ќе се изготват монографии за годишнините на личностите и настаните од член 1 на оваа програма.“ а) Колку монографии се издадени од страна на институциите под надлежност на Министерството за култура?
б) За кои точки од Програмата се издадени овие монографии?
в) Кои се издавачките куќи или институции што ги издадоа монографиите? г) Дали Министерството координира процесот на издавање монографии? Доколку да, преку кој механизам? д) Колкав е предвидениот буџет на Министерството за издавање монографии во рамките на оваа Програма?
4. БУЏЕТ И ФИНАНСИСКО ИЗВРШУВАЊЕ а) Колкави средства се предвидени во буџетот на Министерството за култура за 2025 година наменети за реализација на Програмата? б) Наведете распределба на средствата по: • Установи под надлежност на Министерството (музеи, библиотеки, културни центри); • Вид на активност (научни собири, изложби, монографии, концерти); • Точки од Програмата. в) Колку средства се потрошени до моментот? г) Дали е планирано дополнително финансирање за реализација на преостанатите активности?
5. КООРДИНАЦИЈА СО ДРУГИ ИНСТИТУЦИИ а) Со кои други министерства и институции Министерството за култура соработува за реализација на Програмата? б) Дали постои формирано меѓуинституционално тело или работна група за координација? Доколку да, кој е составот? в) Како Министерството ги координира активностите со општините и локалната самоуправа?
6. КУЛТУРНИ УСТАНОВИ И НИВНА УЛОГА а) Кои установи под надлежност на Министерството се директно вклучени во реализацијата на Програмата? (Музеј на Македонија, Национална установа Музеј на Македонската борба, Национална галерија, НУ Матица македонска, други) б) Колку активности реализираше секоја од овие установи поединечно? в) Дали установите подготвуваат посебни извештаи за реализираните активности? Доколку да, дали се јавно достапни?
7. ТРАНСПАРЕНТНОСТ И ИЗВЕСТУВАЊЕ а) Дали Министерството за култура има јавно достапна веб-страница или платформа каде граѓаните можат да ги следат реализираните јубилејни одбележувања? б) Дали Министерството објавува периодични извештаи за реализацијата на Програмата? в) Дали монографиите што се издаваат ќе бидат достапни во електронска форма? г) Дали Министерството планира да организира завршна манифестација или презентација на реализираните активности по завршувањето на Програмата?
8. ПРЕДИЗВИЦИ И ПЛАНОВИ а) Со какви предизвици се соочува Министерството во реализацијата на Програмата? б) Дали сите планирани активности ќе бидат реализирани до крајот на 2025 година? в) Каков е планот за активностите што не се реализирани до сега? г) Дали Министерството ќе поднесе извештај до Владата за реализацијата на Програмата? Доколку да, во кој рок?
Образложение: Министерството за култура, како ресорно министерство, игра клучна улога во реализацијата на Програмата за одбележување јубилејни годишнини. Поголемиот дел од установите што се вклучени во одбележувањата (музеи, галерии, културни центри, библиотеки) се директно под негова надлежност. Исто така, издавањето на монографии, предвидено со член 5 од Програмата, најчесто се реализира преку културните установи.
Имајќи предвид дека Програмата не предвидува конкретен координатор, важно е да се утврди улогата на Министерството за култура во севкупната реализација, како и степенот на исполнетост на обврските на установите под негова надлежност. Собраниската контрола бара јасни одговори за тоа како ресорното министерство ја извршува својата одговорност во реализацијата на оваа важна програма за негување на културното наследство и државната меморија.
Ве молам за детален и прецизен одговор во рок предвиден со Деловникот на Собранието. Со почит,
Скопје, 22.04.2025
Сали Мурати Пратеник во Собранието на Република Северна Македонија